Skip to main content

Programma 25 oktober 2021

Onze digitale Woondag vindt plaats op maandag tussen 9u15 en 16u30.

We starten met onze keynotespreker Paul De Grauwe. Hij zal jullie met veel plezier opwarmen voor een boeiende digitale dag. 
Na een inspirerende eerste sessie bieden we 4 blokken van 4 inhoudelijke sessies aan. Zo vindt iedereen per tijdsblok wel een sessie die hem of haar aanspreekt. Iedere sessie duurt één uur.

Tussen deze blokken voorzien we telkens 20 minuten waarin je kan deelnemen aan onze 'Foyerbabbels'. Iedereen is welkom bij deze sessies: ga je graag in gesprek met een partner? Heb je een prangende vraag voor een spreker of maak je graag een praatje met collega’s van een ander bestuur? Sluit dan vrijblijvend aan.

 

9u15 - 10u

Keynote: Betaalbaar wonen door de ogen van topeconoom Paul De Grauwe

Lokale besturen hebben dagelijks te maken met de thematiek van het 'betaalbaar wonen'. Dit omvat zowel de prijs van de woning als de prijs om er comfortabel en kwaliteitsvol te kunnen leven en de betaalbaarheid voor de samenleving. Minderwaardig wonen heeft immers heel wat effecten op de bredere gemeenschap. De link met een duurzame maatschappij en met een energiezuinig en klimaatvriendelijk wonen is tevens nooit ver weg.

Vandaag zijn woningprijzen hoog: mensen beschikken over onvoldoende financiën om noodzakelijke duurzame renovaties uit te voeren, kwaliteitsvolle woningen op de private huurmarkt zijn duur, er zijn lange wachtlijsten voor sociale woningen, huursubsidies en premies hebben onvoldoende bereik, ... De gevolgen zijn groot voor de samenleving en een uitdaging voor lokale besturen. 

Hoe is het zover kunnen komen? Heeft de vrije markt te veel impact op de woningmarkt? Moet de overheid meer ingrijpen? Is er een Europees of mondiaal woonbeleid nodig? Hoe kunnen we vanuit een woon- en woningbeleid bijdragen aan een betaalbare en klimaatneutrale samenleving? En bovenal, welke rol kan of moet een lokaal bestuur opnemen om van betaalbaar wonen een realiteit te maken? 

SDG1  SDG11

10u - 11u

Ronde 1: keuze uit volgende 4 sessies

Sessie 1:
Naar een sterke woonmaatschappij!

Het sociaal woonbeleid is in volle transitie: de woonmaatschappijen staan in de steigers. Sociale verhuurkantoren en sociale huisvestingsmaatschappijen versmelten tot een woonmaatschappij waarin de lokale besturen een grote rol kunnen opnemen. Deze sessie wil inhoud en inspiratie geven om tot een sterke woonmaatschappij te komen. 

In Mechelen werkt men al enige jaren aan een integratie van de sociale verhuurders, met menig positief resultaat. De Kempen is een grote, meer landelijke regio, die eveneens een sterke traditie kent van samenwerken en waar de voorbije maanden een basis is gelegd om sterke woonmaatschappijen te kunnen vormen. Tijdens deze sessie krijg je meer inzicht in deze inspirerende lokale cases. 

Sprekers:
Yvette Dierckx, directeur Woonpunt Mechelen 
Caroline Van Steen, 
afdelingshoofd wonen van de stad Mechelen
Lieven Janssens, burgemeester van Vorselaar (Kempen)
Yann Blommaerts,  coördinator van het Sas SVK Voorkempen

Sessie 2:
De bouwshift onderbouwd

Wonen op de juiste locaties levert een belangrijke bijdrage aan het halen van de klimaatdoelstellingen en het verhogen van de levenskwaliteit. Maar waar liggen die goed gelegen bouwgronden en welke plekken kunnen verdicht worden omdat ze kernversterkend zijn? En hoe omvangrijk is het zonevreemd gebruik van de open ruimte? In deze sessie lichten we de resultaten van diverse onderzoeken toe. Zij geven de richting aan van het ruimtelijk beleid voor de komende jaren. 

Sprekers:
Isabelle Loris, t
eamverantwoordelijke Stedelijke systemen, Economische netwerken en Mobiliteit bij Vlaams Planbureau voor Omgeving
Peter Lacoere, Hogeschool Gent

Sessie 3:
Lessons learned van de daklozentellingen: op de snijlijn van wonen en welzijn

Meten is weten. En weten geeft kansen op onderbouwd beleid. Leuven, Gent en Limburg telden het aantal mensen dat dak- en thuisloos is en ondernemen actie op basis van deze cijfers. Die tellingen werden uitgevoerd door Koen Hermans, projectleider bij LUCAS en docent sociaal werk en sociaal beleid aan de KU Leuven. Hij deelt inzichten uit de tellingen en bijhorende lessen voor een sterke lokale aanpak.

Lies Corneillie, schepen van Wonen in Leuven, en Ann Van Dorpe, schepen van Welzijn in Pelt, geven aan wat de daklozentelling voor het woon- en welzijnsbeleid in hun stad, gemeente en regio heeft betekend. Kunnen gemeenten dakloosheid helpen voorkomen of oplossen? Welke acties heeft men opgezet op basis van de resultaten? Hebben deze resultaten geleid tot een regionale aanpak? Je hoort het in deze sessie.

Lees er alvast meer over in Lokaal

Sessie 4:
Lokale besturen, een rol in betaalbaar wonen?

Rasschaert Advocaten volgt maatschappelijk thema’s op die lokale besturen voor nieuwe uitdagingen plaatsen. Als exclusieve adviseur voor de lokale sector zijn ze ook actief in dossiers die verband houden met de woonproblematiek, alternatieve woonvormen en opportuniteiten voor collectief wonen.

Tijdens deze sessie worden inspirerende voorbeelden aangereikt van lokale besturen die inzetten op betaalbaar wonen. De verschillende rollen die een lokaal bestuur kan opnemen, worden belicht: van een passiever faciliteringsbeleid tot een actievere regierol. Ook het instrumentarium waarover gemeenten beschikken om hier beleidskeuzes in te formuleren en te realiseren, komt aan bod.

Deze sessie wordt aangeboden door onze partner Rasschaert Advocaten

11u - 11u30

Foyerbabbels

Twintig minuten waarin je kan napraten over de voorafgaande inhoudelijke sessie, een nijpende vraag kan stellen aan een van de sprekers, in gesprek kan gaan met een van onze partners of van gedachten kan wisselen met andere lokale besturen (vrije deelname)

11u30 - 12u30

Ronde 2: keuze uit volgende 4 sessies

Sessie 5:
Regionaal woonbeleid, een vloek of een zegen?

Wat is de meerwaarde van een regionaal woonbeleid voor lokale besturen?  Het intergemeentelijk samenwerken en de woonmaatschappij zijn weliswaar een aanzet tot meer regionaal beleid, maar vandaag kennen we geen omvattend bovenlokaal woonbeleidsniveau. Nochtans stopt woonbeleid niet aan de gemeentegrens. Er zijn een aantal belangrijke beleidskwesties die op regionaal niveau spelen, zoals de vraag waar er in de toekomst gebouwd en verbouwd moet/kan worden, welk type woonaanbod nodig is in de regio en hoe mobiliteit, voorzieningen, onderwijs en zorg in samenhang met wonen kan uitgebouwd worden. Hoe kunnen lokale besturen samenwerken aan een regionale woonvisie en wat moet die inhouden?
Ter inspiratie kijken we in deze sessie naar de aanpak in het Nederlandse Noord-Limburg, waar 8 gemeenten een regionale woonvisie hebben uitgewerkt voor de periode 2020-2024.   

Sprekers
Suzanne Bastings, beleidsadviseur wonen gemeente Venlo en Regionaal coördinator woonbeleid Noord-Limburg 
Ben Derudder, hoogleraar Instituut voor de Overheid, Steunpunt bestuurlijke vernieuwing reflecteert vanuit de Vlaamse context

Sessie 6:
Handvatten voor collectieve renovatie van appartementen en wijken

Welke beproefde aanpak ontwikkelden lokale besturen voor de renovatie van één- en meergezinswoningen? Hoe organiseer je renovatiebegeleiding in kleine en grotere appartementsblokken? De stad Antwerpen biedt een kijk op hoe gezinnen in kleine, middelgrote en grote appartementen op gepaste wijze worden gecoacht om hen te laten wonen in een “2050 proof duurzaam gebouw”.

Ook in de vele verkavelingen, woonwijken en dorpscentra met individuele woningen moeten we aan de slag met de klimaatdoelstellingen. Aan de hand van de ervaringen van stad Hasselt overlopen we diverse bestaande én vernieuwende aanpakken om deze wijken en buurten mee te krijgen, met een instrumentenkoffer vol wervende communicatie, sensibilisatie, informatie, ontzorging, renovatieoplossingen én impactmeting. 

Sprekers:
Britt Berghs, projectcoördinator energiezuinig bouwen en verbouwen Stad Antwerpen
Erica Lemmens, afdeling milieu en energie Stad Hasselt

Sessie 7:
Gelijke kansen op de woninghuurmarkt

Discriminatie op de woninghuurmarkt is een probleem. Meerdere onderzoeken in verschillende steden en gemeenten hebben dit de voorbije jaren aangetoond. Professor Pieter-Paul Verhaeghe analyseert in deze sessie de gecombineerde resultaten van die onderzoeken. Op basis van die inzichten geeft hij aanbevelingen en lessen mee voor een verdergezet antidiscriminatiebeleid.

Het stadsbestuur van Sint-Niklaas wil dat iedereen gelijke toegang heeft tot een woning. De aanpak van racisme en discriminatie is een belangrijk hoofdstuk in hun diversiteitsprogramma 2020-2025. Els Cant, diensthoofd diversiteit, samenleving en preventie bij de stad illustreert welke acties ze ondernemen en welke rol ze als lokaal bestuur opnemen in het antidiscriminatiebeleid op de huisvestingsmarkt. 

Ook het perspectief van de immomakelaar in dit verhaal komt aan bod. Wat is hun ervaring met een antidiscriminatiebeleid en met correspondentietesten in gemeenten? Karen Van De Woestijne, immomakelaar en Voorzitter bij European Association of Real Estate Professions, geeft de visie van de verhuurder op het thema discriminatie op de woninghuurmarkt.

Sessie 8:
Betaalbaar wonen in Knokke-Heist

Knokke-Heist kreeg onlangs de twijfelachtige eer toebedeeld om de duurste vastgoedgemeente te zijn van Vlaanderen, zowel qua grondprijzen als mediaanprijs voor een woning. Jonge gezinnen dreigen daardoor meer en meer uit te wijken naar naburige gemeenten, wat – gecombineerd met de vergrijzing – een grote impact heeft op de leefbaarheid van de gemeente. Maar, hoe ga je daar nu als lokaal bestuur mee om? 

Laat je tijdens deze sessie inspireren door Stefaan Keirse, directeur van de woonwinkel en diensthoofd wonen van Knokke-Heist. Hij stelt het verhaal van zijn gemeente over hoe ze toch betaalbaar wonen willen realiseren en de huidige resultaten  ervan zo concreet mogelijk voor.

Lees er alvast meer over in Lokaal.

12u30 - 13u

Foyerbabbels

Twintig minuten waarin je kan napraten over de voorafgaande inhoudelijke sessie, een nijpende vraag kan stellen aan een van de sprekers, in gesprek kan gaan met een van onze partners of van gedachten kan wisselen met andere lokale besturen (vrije deelname)

13u - 13u30

PAUZE

13u30 - 14u30

Ronde 3: keuze uit volgende 4 sessies

Sessie 9:
Help, een woningramp!

“Appartementsgebouw brandt uit”, “Gasontploffing vernielt verschillende woningen”, “Woningen geruïneerd door wateroverlast”. Het zijn krantenkoppen die we liever niet lezen. Telkens rijst dan de vraag hoe dergelijke ramp kon vermeden worden? Soms wordt ook in de richting van de gemeente gekeken. Hebben lokale besturen of de burgemeester een verantwoordelijkheid en een bevoegdheid op te nemen om dergelijke trieste gebeurtenissen te vermijden?

De preventiedienst van brandweer ‘zone centrum’ en jurist Wim Rasschaert bespreken doorheen verschillende casussen de regelgeving en de rol, verantwoordelijkheid, bevoegdheid en aansprakelijkheid van lokale besturen. 

Sprekers:
Wim Rasschaert, jurist

Lt. De Pauw, diensthoofd operationele preventie Brandweerzone Centrum

Sessie 10:
Bovenlokale ondersteuning en ontzorging om de renovatiegolf aan te gaan

In deze sessie hoor je de laatste evoluties en inzichten van de Lokale Lange Termijn Renovatiestrategie waarmee Vlaanderen de kansen en uitdagingen van de (Europese) renovatiegolf met beide handen wil grijpen en daarbij ook lokale besturen wil ondersteunen.

We bekijken de evoluerende rol van de Energiehuizen, zowel vandaag als morgen, en nemen hiervoor een kijkje achter de schermen van de krachtenbundeling “STEKR”: negen lokale besturen zetten zo efficiënt in op de informatie en renovatie uitdagingen voor de diverse woningtypes en doelgroepen op hun grondgebied. Ze belichten de lokale accenten en openstaande werven van dit nieuwe samenwerkingsverband dat aansluit bij aankomende regelgeving rond uniek loket en eengemaakte premie voor woning en energierenovatie. 

Tot slot zoomen we in op het SUPRA-project van de streekintercommunales Leiedal, Igemo en de stad Gent. Zij zullen de komende 3 jaar ruim 3200 woningen van zowel reguliere als kwetsbare doelgroepen grondig aanpakken om zo jaarlijks ruim 5500 ton CO2 te besparen. Een must voor zij die van deze renovatie-uitdaging via slimme, bovenlokale samenwerking een haalbare kaart willen maken.   

Spreker:
Evelien Impens
, projectmanager renovatiecoaching IGEMO
Alexander Detremmerie, Leiedal
projectcoördinator SUPRA

Sessie 11:
Hoe voorkomen OCMW’s uithuiszettingen? - VOLZET

Uithuiszettingen blijven een groot probleem: jaarlijks dreigen meer dan 10 000 gezinnen hun woning te verliezen. Gemeenten en OCMW’s kunnen echter een belangrijke rol spelen in het voorkomen van uithuiszettingen en OCMW’s hebben bovendien ook een wettelijke opdracht om dit te voorkomen.

In deze sessie tonen voorbeelden uit de praktijk hoe gemeenten en OCMW's deze preventieve opdracht oppakken. OCMW Brugge, OCMW Oostende en W13 delen hun ervaringen en vertellen over het beleid dat zij voeren en de methodieken die ze gebruiken om uithuiszettingen te voorkomen. Ze staan ook stil bij hoe zij het vernieuwde fonds ter bestrijding van uithuiszetting gebruiken. We gaan in deze sessie ook graag met jou in gesprek, zodat iedereen van elkaar kan leren. 

Sprekers:
Thibault Jonckheere, Hoofdmaatschappelijk werker Wonen, OCMW Brugge – Welzijnsvereniging ’t Sas
Ludo Van Gheluwe, coördinator Daklozenwerking Oostende
Liesbet Mullie, expert Wonen W13

Sessie 12:
Al je vragen over coöperatief wonen beantwoord

Over coöperatief wonen is al heel wat gezegd en geschreven, zie cooperatiefwonen.be. In deze sessie behandelen we een aantal prangende vragen over de betaalbaarheid, de ruimtelijke uitdagingen, de link met sociale huisvesting en participatiemogelijkheden voor lokale overheden.

Tevens is er ruimte om ook jouw concrete vraag te beantwoorden. Bezorg ons voor 16 oktober 2021 je vraag via infocoop@cera.coop met in de titel ‘vraag VVSG Woondag’. Dan wordt je vraag zeker beantwoord tijdens deze sessie. 

Sprekers:
Lieve Jacobs, adviseur coöperatief ondernemen CERA 
Peggy Totté, architect en stedenbouwkundige, projectleider bij Architectuurwijzer vzw inzake collectief, sociaal en coöperatief wonen & ruimtelijke kwaliteit

Deze sessie wordt aangeboden door onze partner CERA. 

14u30 - 15u

Foyerbabbels

Twintig minuten waarin je kan napraten over de voorafgaande inhoudelijke sessie, een nijpende vraag kan stellen aan een van de sprekers, in gesprek kan gaan met een van onze partners of van gedachten kan wisselen met andere lokale besturen (vrije deelname)

15u - 16u

Ronde 4: keuze uit volgende 4 sessies

Sessie 13:
Erfgoed als kans voor nieuwe woonvormen

Elke gemeente heeft wel één of meerdere gebouwen met een zekere erfgoedwaarde. Deze gebouwen zinvol gebruiken is een belangrijke uitdaging voor lokale besturen. 
Op het vlak van wonen kan de herbestemming van een kasteeldomein, een groot klooster, een vierkantshoeve of een begijnhof vaak leiden tot de keuze voor nieuwe woonvormen. Het is geen evidentie om het grote gebouw of het domein te ‘verkavelen’ in meerdere eigendommen en een creatieve aanpak is dan ook aangewezen.

Welke rol speelt het lokaal bestuur daarin? Peggy Totté neemt ons mee in de verschillende pistes die kunnen bewandeld worden om tot een mooi resultaat te komen. De restauratie van de Pachthoeve in Vilvoorde tot cohousingproject door projectontwikkelaar Heem en de restauratie van de Fierensblokken in Antwerpen tot betaalbare, comfortabele appartementen door AGVespa bieden inspiratie.  

Sprekers:
Peggy Totté, architect en stedenbouwkundige, projectleider bij Architectuurwijzer vzw inzake collectief, sociaal en coöperatief wonen & ruimtelijke kwaliteit
Joeri Bal, CEO en oprichter van Heem Cohousing
Hanne Van Reusel, AG Vespa

Sessie 14:
Dé renovatieuitdaging: innovatieve en inclusieve financieringsoplossingen voor iedereen

Na een kort academisch perspectief op de samenhang tussen financiering, premies en subsidies om de renovatie-uitdaging voor iedereen haalbaar te maken, stellen we de vraag of de middelen op de juiste plaats worden ingezet. We duiken via twee praktijkvoorbeelden in de meerwaarde van de cijfers én mensen achter de procenten en rendementen. 

Energiehuis Limburg toont hoe hun breed samenwerkingsverband een financieringshefboom mogelijk maakt om de eigen middelen te vervijfvoudigen en zo elke Limburger een oplossing aan te bieden. Daarnaast nemen we, aan de hand van de praktijk in de stad Vilvoorde, de noodkopers en de “ingesloten” problematiek van hoge renovatienood zonder voldoende eigen middelen onder de loep. Tot slot tonen we aan hoe het Lokaal Energie- en Klimaatpact voor elke gemeente een bijkomende financiële impuls biedt en mogelijke hefboom effecten voor elk lokaal bestuur klein en groot. 

Sprekers:
Johan Albrecht, Universiteit Gent, Faculteit Economie en bedrijfskunde
Erwin De Bruyn, bestuurder Energiehuis Limburg
Tim Romeyns, projectcoördinator regionaal woonbeleid Vilvoorde-Machelen

Sessie 15:
Verhuurders als volwaardige partners in het woonbeleid

Gent heeft een grote huurmarkt: ongeveer 50% van alle huishoudens in Gent huurt een woning op de private woonmarkt. Dat betekent dat verhuurders heel wat kunnen betekenen in het verhogen van de woonkwaliteit in de Gentse huurwoningen. De Stad Gent biedt daarom sinds 1 juni een aanvullende dienstverlening aan de particuliere verhuurder onder de vorm van een centraal aanspreekpunt, het Verhuurderspunt. Een plaats waar verhuurders terechtkunnen voor informatie en advies op maat over alle aspecten van het verhuurproces, en dat gratis en zonder verplichtingen.  

Tijdens deze infosessie kom je meer te weten over de laagdrempelige aanpak en de huidige werking van het Verhuurderspunt. We slaan de brug naar de praktijk en geven tijdens deze infosessie ook het woord aan een samenwerkingspartner, en indien mogelijk een verhuurder.

Spreker
Martine Claeys, beleidsmedewerker huurmarkt Stad Gent

Griet Van Durme, jurist bij Verenigde Eigenaars

Deze sessie wordt aangeboden door onze partner Stad Gent.

Sessie 16:
Het nieuwe eengemaakte toewijzingsmodel voor sociale huurwoningen.

Vandaag wijzen de sociale verhuurkantoren en de sociale huisvestingsmaatschappijen elk op een verschillende manier een sociale huurwoning toe. Met de komst van de woonmaatschappijen verandert dit: de sociale huurder zal een woning toegewezen krijgen via een ééngemaakt systeem. Dit betekent dus een grote wijziging, zowel voor de kandidaat huurder, alsook voor het lokale bestuur. 

  • Volgens welke regels zal de woonmaatschappij een sociale huurwoning moeten toewijzen? 
  • Welke doelgroepen kunnen voorrang krijgen? 
  • Welke beleidsruimte krijgt het lokale bestuur om eigen beleidsaccenten te leggen? 
  • Welke zijn de potentiële risico’s voor het lokale beleid en de kandidaat huurder in het nieuw systeem, in vergelijking met de huidige regelgeving? 
  • Hoe kunnen lokale besturen en de sociale verhuurders het nieuwe toewijssysteem hanteren en om er beleid mee te kunnen voeren? 

Deze sessie licht de nieuwe regelgeving toe en geeft je via praktijkvoorbeelden inzicht in dit ééngemaakte toewijzingsmodel.

Sprekers:
Nina Van Acker, Agentschap Wonen Vlaanderen
Benoit Sintobin, diensthoofd woondienst regio Izegem, lid raad van bestuur huurpunt
Carien Neven, voorzitter SHM Cordium en voorzitter VVH

16u - 16u30

Foyerbabbels

Twintig minuten waarin je kan napraten over de voorafgaande inhoudelijke sessie, een nijpende vraag kan stellen aan een van de sprekers, in gesprek kan gaan met een van onze partners of van gedachten kan wisselen met andere lokale besturen (vrije deelname)

16u30

Einde digitale Woondag

Gedetecteerde tijdzone